1846 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਨਾਲ ਲੜਨ ਵਾਲੇ ਧਾਰਮਿਕ ਆਗੂ; ਅਕਾਲ ਚਲਾਣਾ 1856
ਭਾਈ ਮਹਾਰਾਜ ਸਿੰਘ ਜੀ
ਨੌਰੰਗਾਬਾਦ ਡੇਰੇ ਦੇ ਮੁਖੀ ਭਾਈ ਮਹਾਰਾਜ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦਾ ਨਾਂ ਹੈਨਰੀ ਲਾਰੈਂਸ ਵਿਰੁੱਧ ਇੱਕ ਸਾਜ਼ਿਸ਼ ਵਿੱਚ ਆਇਆ, ਉਹ ਦੂਜੀ ਐਂਗਲੋ-ਸਿੱਖ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਲੜੇ, ਅਤੇ ਹਥਿਆਰ ਸੁੱਟਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਵਿਰੋਧ ਜਾਰੀ ਰੱਖਿਆ। ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਿੰਗਾਪੁਰ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ, ਜਿੱਥੇ ਇਕਾਂਤ ਕੈਦ ਵਿੱਚ ਉਹ ਅਕਾਲ ਚਲਾਣਾ ਕਰ ਗਏ।
ਵਿਰੋਧ
ਲੁਧਿਆਣਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਰੱਬੋਂ ਵਿੱਚ ਨਿਹਾਲ ਸਿੰਘ ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਨਮੇ ਭਾਈ ਸਾਹਿਬ 1844 ਵਿੱਚ ਨੌਰੰਗਾਬਾਦ ਵਿਖੇ ਭਾਈ ਬੀਰ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੇ ਜਾਨਸ਼ੀਨ ਬਣੇ। ਪ੍ਰੇਮਾ ਸਾਜ਼ਿਸ਼ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਰੂਪੋਸ਼ ਹੋ ਗਏ, 1848 ਵਿੱਚ 400 ਘੋੜਸਵਾਰਾਂ ਨਾਲ ਮੁਲਤਾਨ ਵਿਖੇ ਮੂਲ ਰਾਜ ਨਾਲ ਜਾ ਮਿਲੇ, ਫਿਰ ਰਾਜਾ ਸ਼ੇਰ ਸਿੰਘ ਦੀ ਫ਼ੌਜ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ, ਅਤੇ ਚੇਲਿਆਂਵਾਲਾ ਤੇ ਗੁਜਰਾਤ ਵਿਖੇ ਲੜੇ। ਮਾਰਚ 1849 ਵਿੱਚ ਰਾਵਲਪਿੰਡੀ ਵਿਖੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਹਥਿਆਰ ਸੁੱਟਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।[EoS]
ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰੀ ਅਤੇ ਜਲਾਵਤਨੀ
28 ਦਸੰਬਰ 1849 ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਦਮਪੁਰ ਵਿਖੇ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਿਰ 'ਤੇ 10,000 ਰੁਪਏ ਦਾ ਇਨਾਮ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਡਾ. ਵੈਨਸਿਟਾਰਟ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸ਼ਰਧਾ ਬਾਰੇ ਲਿਖਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਿੰਗਾਪੁਰ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਨਿਗਾਹ ਚਲੀ ਗਈ, ਅਤੇ 5 ਜੁਲਾਈ 1856 ਨੂੰ ਉਹ ਉੱਥੇ ਅਕਾਲ ਚਲਾਣਾ ਕਰ ਗਏ।[EoS]
ਤਸਵੀਰਾਂ

ਦੀਵਾਨ ਲਾਉਂਦੇ ਭਾਈ ਮਹਾਰਾਜ ਸਿੰਘ ਜੀ, 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਇੱਕ ਚਿੱਤਰ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਸਿੰਘਾਪੁਰ ਦੇ ਇੱਕ ਸਿੱਖ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਛਪਿਆ। ਇਸ ਦੀ ਠੀਕ ਤਾਰੀਖ਼ ਅਤੇ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੇ ਦਾ ਪਤਾ ਨਹੀਂ।
Unknown, 19ਵੀਂ ਸਦੀ. Public domain. ਸਰੋਤ