ਮਾਸਟਰ ਤਾਰਾ ਸਿੰਘ

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜਨਮ 24 ਜੂਨ 1885 ਨੂੰ ਰਾਵਲਪਿੰਡੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਹਰਿਆਲ ਵਿਖੇ ਨਾਨਕ ਚੰਦ ਨਾਂ ਨਾਲ ਹੋਇਆ, ਅਤੇ 1902 ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਛਕਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਖ਼ਾਲਸਾ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ, 23 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਲਾਇਲਪੁਰ ਦੇ ਖ਼ਾਲਸਾ ਸਕੂਲ ਦੇ ਹੈੱਡਮਾਸਟਰ ਬਣੇ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਾਸਟਰ ਖ਼ਿਤਾਬ ਮਿਲਿਆ, ਅਤੇ ਮਾਰਚ 1921 ਵਿੱਚ ਨਵੀਂ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਸਕੱਤਰ ਬਣੇ। 1923 ਤੋਂ 1926 ਤੱਕ ਉਹ ਹੋਰ ਅਕਾਲੀ ਆਗੂਆਂ ਨਾਲ ਕੈਦ ਰਹੇ।[EoS]

1928 ਦੀ ਨਹਿਰੂ ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਵਿਵਾਦ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ, ਅਤੇ 1930 ਦੀ ਸਿਵਲ ਨਾ-ਫ਼ੁਰਮਾਨੀ ਵਿੱਚ ਉਹ ਜੇਲ੍ਹ ਗਏ। ਉਦੋਂ ਤੋਂ 1962 ਤੱਕ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਮੇਟੀ ਅਤੇ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਬਹੁਤੀ ਹੱਦ ਤੱਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕੰਟਰੋਲ ਵਿੱਚ ਰਹੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਮਿਊਨਲ ਐਵਾਰਡ ਅਤੇ ਸ਼ਹੀਦਗੰਜ ਬਾਰੇ ਰੋਸ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ 1943 ਦੀ ਆਜ਼ਾਦ ਪੰਜਾਬ ਯੋਜਨਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਆਈ।[EoS]

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸ਼ਿਮਲਾ ਕਾਨਫ਼ਰੰਸ ਅਤੇ ਕੈਬਨਿਟ ਮਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਵੰਡ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਹਨ, ਪਰ ਜੇ ਵੰਡ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਸਿੱਖ ਰਾਜ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ। 3 ਮਾਰਚ 1947 ਨੂੰ ਲਾਹੌਰ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿਰੁੱਧ ਨਾਅਰਾ ਬੁਲੰਦ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਹਿੰਸਾ ਫੈਲਣ 'ਤੇ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਨੇ ਮਾਊਂਟਬੈਟਨ ਯੋਜਨਾ ਮੰਨ ਲਈ।[EoS][EoS]

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 1955 ਅਤੇ 1960 ਦੀਆਂ ਮੁਹਿੰਮਾਂ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ। 1961 ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਅਠਤਾਲੀ ਦਿਨਾਂ ਦਾ ਵਰਤ ਮੰਗ ਪੂਰੀ ਹੋਏ ਬਿਨਾਂ ਖ਼ਤਮ ਹੋਇਆ, ਅਤੇ ਪੰਜ ਪਿਆਰਿਆਂ ਦੇ ਇੱਕ ਪੈਨਲ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤਨਖ਼ਾਹ ਲਾਈ। ਸੰਤ ਫ਼ਤਿਹ ਸਿੰਘ ਨੇ 1962 ਵਿੱਚ ਵਿਰੋਧੀ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਬਣਾਇਆ ਅਤੇ 1965 ਦੀਆਂ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਚੋਣਾਂ ਜਿੱਤ ਲਈਆਂ। ਸੂਬਾ ਬਣਨ ਤੋਂ ਇੱਕ ਸਾਲ ਬਾਅਦ, 22 ਨਵੰਬਰ 1967 ਨੂੰ, ਤਾਰਾ ਸਿੰਘ ਚਲਾਣਾ ਕਰ ਗਏ।[EoS][EoS]